Roczny przegląd Wojskowej Służby Wywiadu i Bezpieczeństwa (Must) za 2025 rok wskazuje na pogorszenie sytuacji bezpieczeństwa Szwecji, gdzie rosyjski potencjał militarny oraz stosowanie metod hybrydowych oceniane są jako kluczowe zagrożenia. Urząd zwraca również uwagę na narastającą rywalizację mocarstw oraz potencjalne ryzyka związane z Chinami i Iranem.

We wstępie do rocznego przeglądu generał porucznik Thomas Nilsson, szef Must (Wojskowej Służby Wywiadu i Bezpieczeństwa Szwecji), przedstawia swoją ocenę sytuacji.

– Żyjemy w dramatycznych czasach, pełnych dużej niepewności. Gdy piszę te słowa w grudniu 2025 roku, patrzymy wstecz na rok, w którym sytuacja bezpieczeństwa wciąż się pogarszała. Zagrożenia dla Szwecji są bardzo poważne, a sytuacja może ulec dalszemu pogorszeniu, pisze.

W bezpośrednim sąsiedztwie Szwecji działania Rosji opisywane są jako decydujące dla tego pogorszenia sytuacji bezpieczeństwa.

Równolegle z wojną w Ukrainie Rosja stopniowo rozbudowuje swój potencjał militarny w regionie Morza Bałtyckiego. Według Must kraj ten już dziś posiada zdolność do przeprowadzania ograniczonych ataków zbrojnych, sabotażu oraz zakłóceń wymierzonych w cele cywilne i wojskowe w sąsiedztwie Szwecji. W perspektywie kilku lat Rosja ma być zdolna do prowadzenia bardziej rozbudowanych operacji, w tym blokad morskich i ataków terytorialnych.

– Oprócz zakrojonej na szeroką skalę rosyjskiej agresji wobec Ukrainy, obserwujemy, jak działania Rosji z użyciem środków hybrydowych wobec NATO (Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego) i UE (Unii Europejskiej) stają się coraz bardziej ryzykowne i lekkomyślne, pisze Thomas Nilsson.

Wojna hybrydowa, sabotaż, cyberataki i dezinformacja wskazywane są jako jedno z najważniejszych narzędzi Rosji wobec państw zachodnich. Must ocenia, że tego rodzaju działania mają na celu wpływanie na funkcjonowanie społeczeństw, zaufanie i spójność społeczną, i nie są mniej poważne niż przemoc konwencjonalna.

Must zwraca również uwagę na zaostrzającą się rywalizację mocarstw, przy jednoczesnym malejącym znaczeniu międzynarodowych zasad gry. Presja polityczna i ekonomiczna wykorzystywana jest w coraz większym stopniu jako narzędzie władzy, między innymi poprzez kontrolę nad strategicznymi zasobami, technologią i przepływami handlowymi. Arktyka wskazywana jest jako obszar, w którym rywalizacja staje się coraz wyraźniejsza.

– Rywalizacja mocarstw kształtowała krajobraz polityki bezpieczeństwa już przed rosyjskim atakiem na Ukrainę w 2022 roku, jednak ta rywalizacja jeszcze bardziej się nasiliła, czego skutkiem jest zmniejszona globalna stabilność i przewidywalność, mówi Thomas Nilsson.

W raporcie wskazano również Chiny jako rosnące zagrożenie dla bezpieczeństwa ekonomicznego Szwecji. Poprzez inwestycje, współpracę technologiczną oraz kontrolę nad łańcuchami wartości może dochodzić do powstawania zależności, które mogą zostać wykorzystane w przypadku napiętej sytuacji bezpieczeństwa. Również Iran opisywany jest jako podmiot prowadzący działalność zagrażającą bezpieczeństwu, między innymi poprzez próby wywierania wpływu oraz wykorzystywanie pośredników w Europie.

Nilsson podkreśla, że zagrożeniom należy stawić czoła poprzez spójną strategię narodową oraz we współpracy z sojusznikami Szwecji.

– Niezwykle istotne jest, abyśmy stawiali czoła zagrożeniom wobec naszego kraju poprzez spójne szwedzkie podejście oraz wspólnie z naszymi sojusznikami.