Szwedzka Agencja Badań Obronnych (FOI, Totalförsvarets forskningsinstitut) przekazała Ministerstwu Obrony ocenę ryzyka w obszarze biotechnologii. Raport wskazuje, że technologia ta ma kluczowe znaczenie dla obrony całościowej, ale ostrzega, że rozdrobniona branża i niewystarczające zdolności skalowania produkcji stanowią zagrożenie dla bezpieczeństwa.

We wrześniu ubiegłego roku rząd zlecił FOI sporządzenie mapy krajowych zdolności i ryzyk w obszarze biotechnologii. Wyniki, przedstawione na początku stycznia Ministerstwu Obrony, a obecnie podsumowane przez FOI, zdaniem agencji uwydatniają podwójne zastosowanie tej technologii, w ramach którego cywilne osiągnięcia mogą znaleźć zastosowanie także w wojsku.

Według agencji istnieje duży potencjał wzmocnienia zarówno zdolności operacyjnych, jak i cywilnej gotowości obronnej, na przykład w opiece nad ofiarami urazów, gdzie kleje tkankowe mogą przyspieszać gojenie ran. Jednocześnie podkreślono znaczenie bioanalizy w identyfikacji zagrożeń biologicznych.

- Już dziś bioanaliza i badania kryminalistyczne z wykorzystaniem zaawansowanego sekwencjonowania DNA/RNA mają kluczowe znaczenie dla szybkiej weryfikacji i charakteryzacji zagrożeń biologicznych. To, o czym się często zapomina, to fakt, że mamy tu do czynienia z łańcuchem wartości: od danych i zdolności laboratoryjnych po solidne procedury, zapewnienie jakości i wdrożenie operacyjne, mówi Alexander Gorgijevski, badacz w FOI.

Raport wskazuje na rozbieżność między silnymi szwedzkimi badaniami podstawowymi a zdolnością do industrializacji. Zdaniem badaczy wyzwania takie jak brak kapitału wysokiego ryzyka na późniejszych etapach oraz niejasne wymogi regulacyjne grożą przeniesieniem produkcji i własności za granicę.

- Największymi problemami są brak zdolności do skalowania produkcji i kapitału wysokiego ryzyka, gdy produkt wchodzi w późniejszą fazę rozwoju, a także fakt, że łańcuchy dostaw są zarówno podatne na zakłócenia, jak i uzależnione od zagranicznej technologii, oraz niejasne wymogi regulacyjne, mówi badacz Michal Budryk.

W trakcie prac badacze przeprowadzili wywiady z producentami szczepionek. Wykazały one, że kluczowy personel w branży często nie posiada przydziału mobilizacyjnego na czas wojny oraz że brakuje jasnych umów o gotowości dotyczących zdolności produkcyjnych w sytuacjach kryzysowych. FOI zaleca usunięcie tych braków regulacyjnych i umownych.