Gwardia Terytorialna (Hemvärnet), siła bojowa w nieustannym rozwoju


Wkrótce zamkniemy za sobą pełen wydarzeń rok, w którym otaczający nas świat wciąż naznaczony jest wojną i konfliktami. Jednocześnie widzimy silniejszą Szwecję i silniejsze siły zbrojne z silniejszą gwardią terytorialną, zwłaszcza teraz, gdy Szwecja jest częścią sojuszu NATO (Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego) od niespełna dwóch lat. Wraz z przystąpieniem Szwecji do NATO nasza obrona zaczyna się na zewnętrznej granicy sojuszu. Zgodnie z artykułem 5 mamy być zdolni bronić naszych sojuszników, a oni mają być zdolni bronić nas w przypadku zbrojnej napaści. Jednocześnie nadal jesteśmy odpowiedzialni za utrzymywanie i rozwijanie własnej zdolności do stawienia oporu zbrojnej napaści, co opisuje artykuł 3. Oznacza to, że gwardia terytorialna odgrywa coraz ważniejszą rolę, dzięki naszej wysokiej gotowości jesteśmy pierwsi na miejscu i realizujemy nasze zadania. W ten sposób tworzymy dobre warunki do działania dla pozostałej części sił zbrojnych oraz władz cywilnych.


Ponieważ nasza granica lądowa nie stanowi zewnętrznej granicy NATO, terytorium Szwecji zyskuje nową rolę. Wcześniej nasze terytorium stanowiło potencjalny obszar walki w ramach obrony Szwecji, natomiast teraz przeszliśmy do roli obszaru tylnego, lub przednio-tylnego, odpowiedniego do stacjonowania zdolności wojskowych. W związku z tym wsparcie państwa gospodarza (host nation support) staje się ważnym zadaniem dla Szwecji. Tutaj między innymi nasze regiony wojskowe wraz z wchodzącymi w ich skład jednostkami, w tym pododdziałami gwardii terytorialnej, mają do odegrania istotną rolę. Zdolność do udzielania regionalnego wsparcia państwa gospodarza była i nadal pozostaje priorytetowym zadaniem siły bojowej Hemvärnet.


W ramach naszej siły bojowej od wielu lat prowadzimy ustanowioną współpracę skoncentrowaną na krajach w naszym geograficznym sąsiedztwie. Przykładami takiej współpracy są Skandia, w ramach której współpracujemy z gwardiami terytorialnymi Danii i Norwegii, oraz Scanbal, w ramach której współpracujemy z gwardiami terytorialnymi i jednostkami obrony terytorialnej Danii, Norwegii, Litwy, Estonii i Łotwy. Naszym głównym celem tej współpracy jest szybsze zwiększanie zdolności do walki zbrojnej. Poprzez wspólne ćwiczenia rozwijamy naszą taktykę, technikę i metody, aby jeszcze skuteczniej walczyć z przeciwnikiem.


W ramach naszej międzynarodowej współpracy w minionym roku przeprowadziliśmy szereg owocnych spotkań i ćwiczeń. Wymieniając niektóre z ćwiczeń: ćwiczenie Hedgehog w Estonii, ćwiczenie Namejs na Łotwie oraz ćwiczenie Arctic Light na Grenlandii dały nam szczególnie cenne doświadczenia i wzmocniły nasze zdolności. Cechą wspólną tych ćwiczeń było to, że braliśmy udział w bardzo realistycznych scenariuszach, które trenowały nas w naszych głównych zadaniach: ochrony, obserwacji i zakłócania działań przeciwnika. Jestem bardzo dumna z żołnierzy gwardii terytorialnej, którzy dzięki wysokim kompetencjom, woli i wielkiemu zaangażowaniu dodatkowo umocnili nasze dobre relacje międzynarodowe oraz ważną dla siły bojowej współpracę. Nasza międzynarodowa współpraca ma znaczenie i nadal będzie naturalną częścią naszego dalszego rozwoju i działalności.


Na szczególną uwagę zasługuje również udział siły bojowej w prowadzonej przez Wielką Brytanię operacji Interflex. Odkąd siły zbrojne otrzymały to zadanie w 2022 roku, wspólnie z wojskami lądowymi przyczyniliśmy się do przeszkolenia ponad 56 000 ukraińskich ochotników, zarówno instruktorów, jak i żołnierzy. Gwardia terytorialna obsadzała szkolenie w kilku turach łącznie 500 instruktorami, zarówno zatrudnionymi z regionów wojskowych, jak i ochotnikami z gwardii terytorialnej, ponownie obsadzając to zadanie w pierwszym półroczu bieżącego roku. Jest to działanie, które wymagało wiele od naszego personelu i naszych żołnierzy gwardii terytorialnej. Dlatego jestem szczególnie dumna, że oceny szkoleń żołnierzy i instruktorów przeprowadzonych przez naszą siłę bojową przyniosły znakomite wyniki.


Musimy odważyć się myśleć nieszablonowo, aby przyjmować i szkolić ochotników w obecnej napiętej sytuacji geopolitycznej. Dobrowolne szkolenie wojskowe (FMU, Frivillig militär utbildning) to inicjatywa, która naszym zdaniem może wypełnić lukę w bazie rekrutacyjnej po wielu latach uśpionego poboru, dając nam tym samym możliwość uzupełniania naszych pododdziałów żołnierzami. Nasza nowa koncepcja szkoleniowa zyskała uwagę na arenie międzynarodowej i obecnie kilka innych sił zbrojnych chce dowiedzieć się więcej o tym rozwiązaniu.


Samo szkolenie nie jest niczym nowym, ponieważ składa się z istniejących kursów gwardii terytorialnej. Nowością jest to, że kursy zostały połączone tak, aby uczestnik mógł je zrealizować w jednym cyklu. Następnie dana osoba zostaje przydzielona do pododdziału gwardii terytorialnej, gdzie szkolenie jest kontynuowane aż do osiągnięcia celu końcowego, jakim jest zostanie żołnierzem Hemvärnet. Latem przeprowadzono pierwszą turę szkolenia z bardzo dobrym rezultatem, a w 2026 roku FMU będzie realizowane w kilku miejscach w kraju. W nadchodzących latach siła bojowa Hemvärnet będzie kontynuować swój rozwój, koncentrując się na dobrze wyszkolonych i wyposażonych pododdziałach, będąc jednocześnie dobrym sojusznikiem.


Laura Swaan Wrede

Generał dywizji

Szef Gwardii Terytorialnej Szwecji (Rikshemvärnschef)