Szwecja, Litwa, Norwegia i Finlandia przygotowują wspólne zamówienie na wozy bojowe Stridsfordon 90. Podczas spotkania w Sztokholmie (Szwecja) w środę premierzy Ulf Kristersson (Umiarkowani) i Gintautas Paluckas potwierdzili, że skoordynowany zakup "kilkuset" pojazdów jest przedmiotem negocjacji, a celem jest wkrótce podpisanie wspólnej deklaracji intencji.
– Nie podjęliśmy jeszcze wszystkich decyzji, ale im szybciej dojdziemy do decyzji, tym szybciej pojazdy trafią do naszych sił zbrojnych. Rozmawiamy o co najmniej kilkuset pojazdach, powiedział Ulf Kristersson na wspólnej konferencji prasowej w siedzibie rządu Rosenbad po spotkaniu roboczym przy lunchu.
Premier Litwy Gintautas Paluckas podkreślił znaczenie zacieśniania współpracy regionalnej:
– Litwa z niecierpliwością oczekuje wzmocnienia współpracy dwustronnej i regionalnej w obszarach takich jak bezpieczeństwo i obrona.
Kristersson wyjaśnił, że negocjacje dotyczą skoordynowanego zakupu pojazdów CV90 przez Szwecję, Litwę, Finlandię i Norwegię:
– Dzięki skoordynowanemu zakupowi wzmacniamy zdolności obronne w całym regionie Morza Bałtyckiego i pogłębiamy dwustronną współpracę z Litwą. W tej chwili opracowujemy wspólny dokument Statement of Intent (deklarację intencji), a Szwecja z niecierpliwością czeka na kolejny krok.
Tło strategiczne: litewskie starania o CV90
Litwa w ciągu ostatniego roku podjęła kilka kroków w kierunku zakupu wozów bojowych Stridsfordon 90 od firmy Hägglunds w celu wyposażenia dwóch batalionów zmechanizowanych. W październiku 2024 roku litewskie ministerstwo obrony poinformowało, że Rada Obrony wybrała Stridsfordon 90 po tym, jak naczelny dowódca Raimundas Vaikšnoras przedstawił różne opcje zakupu. Ówczesny minister obrony Laurynas Kasčiūnas otrzymał wówczas zadanie rozpoczęcia procesu zakupowego i przedstawienia ofert od lokalnych dostawców Radzie Obrony, która podejmuje ostateczną decyzję.
Ważny krok podjęto w listopadzie, kiedy Litwa i Szwecja podpisały deklarację intencji dotyczącą pogłębionej współpracy obronnej, obejmującą możliwości wspólnego zakupu wozów bojowych Stridsfordon 90 wraz z innymi krajami partnerskimi.
W grudniu 2024 roku obecna minister obrony Litwy Dovilė Šakalienė spotkała się z przedstawicielami firmy Hägglunds, aby omówić szczegóły zakupu. Podkreśliła znaczenie terminowych dostaw oraz długoterminowej współpracy przemysłowej, w ramach której Litwa uzyska miejsce w łańcuchu dostaw. Celem jest osiągnięcie pełnej zdolności operacyjnej dla swojej dywizji najpóźniej do 2030 roku.
Ogólnie rzecz biorąc, wypowiedzi poszczególnych krajów na temat ewentualnego wspólnego zakupu były dotąd ograniczone. Robin Häggblom, fiński bloger zajmujący się od wielu lat tematyką obronności i starszy doradca w duńskiej firmie analitycznej Risk Intelligence, zauważył na platformie X/Twitter, że być może fińskie siły zbrojne powinny odnieść się do tych informacji:
– Nie twierdzę, że [Fińskie Siły Zbrojne] muszą odpowiadać na każdą plotkę, ale kiedy premierzy Szwecji i Litwy na konferencji prasowej mówią, że dokument obejmujący setki wozów CV90, w tym część fińską, ma zostać podpisany w ciągu kilku tygodni, to może warto by było coś powiedzieć. Owszem, to nie jest ostateczne zamówienie, ale zwykle nie wydajemy deklaracji zainteresowania tylko po to, by wesprzeć fiński przemysł papierniczy, napisał Häggblom.

